Άρθρο 56 — Αλλαγή χρήσης για την αξιοποίηση υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος για την κάλυψη αναγκών

Ν. 5322/2026 · ΦΕΚ 117 Α'/24.7.2026

Αρχική δημοσίευση · εκκρεμεί έλεγχος ισχύος.

Το κείμενο εξήχθη αυτόματα από το ΦΕΚ. Αντιπαραβάλετε το πρωτότυπο και τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις πριν το χρησιμοποιήσετε.

Αλλαγή χρήσης για την αξιοποίηση υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος για την κάλυψη αναγκών κατοικίας - Τροποποίηση παρ. 2, 3, προσθήκη παρ. 3Α στο άρθρο 199 του Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» 1. Στο άρθρο 199 του Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς» (ν. 5306/2026, Α’ 88), περί χρήσης κτιρίων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 2 προστίθενται οι λέξεις «εξαιρουμένων των περιπτώσεων των δύο τελευταίων εδαφίων της παρ. 3 και της παρ. 3Α», β) στο τέλος της παρ. 3 προστίθενται δύο νέα εδάφια, γ) προστίθεται παρ. 3Α και το άρθρο 199 διαμορφώνεται ως εξής: «Άρθρο 199 Χρήση κτιρίων 1. Μεταβολή της χρήσης του κτιρίου ή μέρους του επιτρέπεται, υπό την επιφύλαξη των οριζόμενων στις επόμενες παραγράφους, μόνον αν η νέα χρήση προβλέπεται από τις οικείες πολεοδομικές διατάξεις. Αν από τη μεταβολή επέρχεται αλλαγή προς το δυσμενέστερο, στα στοιχεία του διαγράμματος δόμησης ή στα φορτία σχεδιασμού της στατικής μελέτης ή αλλαγή των τεχνικών - μηχανολογικών εγκαταστάσεων ως προς τις διελεύσεις τους από άλλους ορόφους ή κοινόχρηστους χώρους απαιτείται έκδοση οικοδομικής άδειας και ενημέρωση της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου. Σε κάθε άλλη περίπτωση, η κατασκευή θεωρείται αυθαίρετη. 2. Χώροι για τους οποίους έχει χορηγηθεί οικοδομική άδεια με συγκεκριμένη χρήση, μπορούν να μετα- βάλουν τη χρήση τους, εφόσον η νέα χρήση προβλέπεται από τις ισχύουσες πολεοδομικές διατάξεις και δεν ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ E Τεύχος A’ 117/24.07.20265600 επέρχονται αλλαγές της παρ. 1. Σε αυτήν την περίπτωση απαιτείται ενημέρωση της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου και δεν απαιτείται έκδοση οικοδομικής άδειας, εξαιρουμένων των περιπτώσεων των δύο τελευταίων εδαφίων της παρ. 3 και της παρ. 3Α. 3. Σε κτίρια νομίμως υφιστάμενα εντός εγκεκριμένου σχεδίου ή οικισμού, είναι δυνατή η αλλαγή χρήσης σύμφωνα με το ρυμοτομικό σχέδιο, τις χρήσεις γης της περιοχής και ανεξάρτητα από τους όρους δόμησης. Σε κτίρια νομίμως υφιστάμενα εκτός σχεδίου και εκτός ορίων οικισμού, είναι δυνατή η αλλαγή χρήσης σύμ- φωνα με τις χρήσεις γης της περιοχής και με την προϋπόθεση, ότι δεν υπερβαίνουν τα επιτρεπόμενα μεγέθη της νέας χρήσης. Ειδικά για κτίρια νομίμως υφιστάμενα εντός εγκεκριμένου σχεδίου ή οικισμού, για τα οποία έχουν χορηγηθεί παρεκκλίσεις, η αλλαγή της χρήσης τους, καθ’ υπέρβαση των ισχυόντων όρων δόμησης της περιοχής, είναι επιτρεπτή εφόσον η παρέκκλιση έχει χορηγηθεί πριν από τις 9.12.2020, ημερομηνία δημοσί- ευσης του ν. 4759/2020 (Α’ 245). Σε περίπτωση που πρόκειται για αλλαγή χρήσης σε κατοικία κτιρίων εντός εγκεκριμένου σχεδίου ή οικι- σμού, αυτή είναι επιτρεπτή, κατ’ εξαίρεση και ανεξαρτήτως των ισχυουσών χρήσεων γης και σε περίπτωση που έχει χορηγηθεί παρέκκλιση, εφόσον αυτή έχει χορηγηθεί έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2025. Προ της έκδοσης οικοδομικής άδειας για ανάπτυξη της νέας χρήσης απαιτείται θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. 3Α. α) Σε νομίμως υφιστάμενα κτίρια, εκτός σχεδίων πόλεως και εκτός ορίων οικισμών, είναι δυνατή, κατ’ εξαίρεση και ανεξαρτήτως των ισχυουσών χρήσεων γης, των γενικών ή ειδικών όρων και περιορισμών δόμησης, καθώς και των ισχυόντων ειδικών χωροταξικών, πολεοδομικών ή αναπτυξιακών καθεστώτων που διέπουν το ακίνητο, η αλλαγή χρήσης σε κατοικία. Η ανωτέρω δυνατότητα αλλαγής χρήσης διατηρείται και σε περίπτωση μεταγενέστερης πολεοδόμησης, ένταξης σε εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο ή πολεοδομικής μελέτης. Η αλλαγή χρήσης σε κατοικία επιτρέπεται μία μόνο φορά, αφορά αποκλειστικά το σύνολο ή μέρος του νομίμως υφιστάμενου κελύφους του κτιρίου και δεν συνεπάγεται, σε καμία περίπτωση, αύξηση όγκου, δόμησης ή κάλυψης. β) Η περ. α) ισχύει και για κτίρια για τα οποία έχουν χορηγηθεί παρεκκλίσεις καθ’ υπέρβαση των ισχυόντων όρων δόμησης, εφόσον αυτές χορηγήθηκαν έως και την 31η Δεκεμβρίου 2025. Προ της έκδοσης οικοδομικής άδειας για ανάπτυξη της νέας χρήσης κατοικίας απαιτείται θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής. Προϋπόθεση για την έγκριση της αλλαγής χρήσης αποτελεί η καταβολή ειδικού ανταποδο- τικού τέλους, ίσου με το πέντε τοις εκατό (5%) της αντικειμενικής αξίας της γης που αντιστοιχεί στο ακίνητο, όπως αυτή προσδιορίζεται κατά τον χρόνο υποβολής της σχετικής αίτησης, σύμφωνα με το ισχύον σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού αξιών. Το τέλος καταβάλλεται εφάπαξ πριν από την έκδοση της σχετικής οικο- δομικής άδειας ή έγκρισης αλλαγής χρήσης, στο Πράσινο Ταμείο για τη χρηματοδότηση δράσεων κλιματικής ουδετερότητας και έργων των Ειδικών Σχεδίων Περιβαλλοντικού Ισοδυνάμου Αναβ άθμισης Πό λεων στους οικείους δήμους και δεν συμψηφίζεται με άλλα τέλη ή εισφορές. γ) Η παρούσα παράγραφος εφαρμόζεται και σε κτίρια για τα οποία έχει περαιωθεί η διαδικασία του ν. 4178/2013 (Α’ 174) και του ν. 4495/2017 (Α’ 167). δ) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δύνανται να εξειδικεύονται η διαδικασία εφαρμογής, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και κάθε άλλο ειδικότερο τεχνικό ή λεπτομερειακό ζήτημα για την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου. 4. Σε κάθε περίπτωση μεταβολής της χρήσης κτιρίου ή χώρου κτιρίου, πρέπει να διασφαλίζεται υποχρε- ωτικά η προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία και εμποδιζόμενα άτομα στους κοινόχρηστους χώρους του κτιρίου, με την προϋπόθεση να μην θίγεται ο φέρων οργανισμός του κτιρίου. Σε αντίθετη περίπτωση η κατασκευή θεωρείται αυθαίρετη». 2. Δεν επιτρέπεται η βραχυχρόνια μίσθωση της παρ. 1 του άρθρου 111 του ν. 4446/2016 (Α’ 240) των κα- τοικιών του τελευταίου εδαφίου της παρ. 3 και της παρ. 3Α του άρθρου 199 του Κώδικα Χωροταξίας-Πολεο- δομίας «Νικόλαος Ταγαράς» για διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών από τη συντέλεση της αλλαγής χρήσης σε κατοικία.

Παραπομπή στο πρωτότυπο

Ν. 5322/2026, Άρθρο 56, ΦΕΚ 117 Α'/24.7.2026 — αρχική δημοσίευση. https://api.et.gr/apiLAW/1/2026/5322/pdf

Σταθερός σύνδεσμος άρθρου ↗

Ρητές παραπομπές του κειμένου

Η αναφορά σε άλλο νόμο δεν επιβεβαιώνει από μόνη της τροποποίηση, κατάργηση ή σημερινή ισχύ.

Ν. 5306/2026 ↗Ν. 4759/2020 ↗Ν. 4178/2013 ↗Ν. 4495/2017 ↗Ν. 4446/2016 ↗

Τεκμηρίωση εξαγωγής

Πηγή: επίσημη δημοσίευση Εθνικού Τυπογραφείου, με διασταύρωση στοιχείων Βουλής.

Πρωτότυπο: 1db59323974e9523d26c6a37293428703671d7f27247f0045178c54a57f82ccf

Κείμενο άρθρου: 02b27acc2f274b75efbdbdebffe0564b582f9287cda3eef17153932fb52d8d54

Οι εκδόσεις του αρχείου καταγράφουν τη διατήρηση των πηγών. Δεν αποτελούν ιστορικό κωδικοποίησης της ισχύουσας διάταξης.